Podstawy terminala Podstawowy 35 min

Pakiety i aktualizacje: yum, rpm i repozytoria

Poznasz podstawowe komendy do aktualizowania systemu, instalowania programów, sprawdzania pakietów oraz rozumienia roli repozytoriów w systemie Linux.

Wróć do listy lekcji

1. Krótka teoria

W systemach Linux programy najczęściej instaluje się jako pakiety. Pakiet zawiera pliki programu, informacje o wersji oraz zależności potrzebne do poprawnego działania. Menedżer pakietów ułatwia instalowanie, aktualizowanie i usuwanie oprogramowania. W systemach z rodziny Red Hat, takich jak Rocky Linux, często używa się polecenia yum. Repozytorium to zdalne źródło pakietów, z którego system pobiera oprogramowanie. Polecenie rpm pozwala sprawdzać informacje o pakietach zainstalowanych lokalnie. Znajomość podstaw pracy z pakietami jest konieczna przed instalowaniem usług takich jak Nginx, firewalld, Git, Python lub narzędzia administracyjne.

2. Przykłady komend

yum update

Aktualizuje pakiety zainstalowane w systemie.

$ yum update
yum install nginx

Instaluje wybrany pakiet z dostępnych repozytoriów.

$ yum install nginx
yum remove nginx

Usuwa wskazany pakiet z systemu.

$ yum remove nginx
yum search nginx

Wyszukuje pakiety związane z podaną frazą.

$ yum search nginx
yum info nginx

Pokazuje szczegółowe informacje o pakiecie.

$ yum info nginx
yum list installed

Wyświetla listę pakietów zainstalowanych w systemie.

$ yum list installed
yum repolist

Wyświetla aktywne repozytoria pakietów.

$ yum repolist
rpm -q nginx

Sprawdza, czy konkretny pakiet jest zainstalowany.

$ rpm -q nginx
rpm -qa

Wyświetla wszystkie pakiety zainstalowane w systemie.

$ rpm -qa

3. Zadanie praktyczne

Sprawdź listę aktywnych repozytoriów poleceniem yum repolist. Następnie wyszukaj przykładowy pakiet za pomocą yum search, na przykład yum search nginx. Podejrzyj szczegóły pakietu komendą yum info nginx. Sprawdź, czy pakiet jest zainstalowany przez rpm -q nginx. Na końcu wyświetl fragment listy zainstalowanych pakietów komendą yum list installed.

4. Typowe błędy

  • Instalowanie pakietów bez wcześniejszego sprawdzenia, do czego służą.
  • Mylenie yum search z yum install.
  • Usuwanie pakietów bez upewnienia się, czy nie są potrzebne innym usługom.
  • Zakładanie, że pakiet jest zainstalowany, bez sprawdzenia tego komendą rpm -q.
  • Pomijanie aktualizacji systemu na serwerze.
  • Nieczytanie komunikatów wyświetlanych przez menedżer pakietów.
  • Mylenie repozytorium z pojedynczym pakietem.

5. Podsumowanie

Pakiety są podstawowym sposobem instalowania oprogramowania w Linuxie. Komenda yum update aktualizuje system, yum install instaluje pakiety, yum remove je usuwa, yum search wyszukuje dostępne oprogramowanie, a yum info pokazuje szczegóły pakietu. Repozytoria są źródłami pakietów, z których korzysta system. Polecenia rpm -q i rpm -qa pomagają sprawdzać pakiety zainstalowane lokalnie.

Flow nauki
  1. Teoria
  2. Przykład
  3. Ćwiczenie
  4. Quiz
  5. Praktyka
  6. Podsumowanie