Sieć i bezpieczeństwo Podstawowy+ 45 min

Podstawy adresacji IP

Poznasz podstawy adresów IPv4, masek, sieci, hostów, prywatnych zakresów adresów oraz pierwsze komendy do sprawdzania konfiguracji sieci w Linuxie.

Wróć do listy lekcji

1. Krótka teoria

Adres IP identyfikuje urządzenie w sieci. W codziennej administracji najczęściej spotkasz adresy IPv4 zapisane jako cztery liczby oddzielone kropkami, na przykład 192.168.1.20. Sam adres nie wystarcza do zrozumienia sieci, bo potrzebna jest maska albo zapis CIDR, na przykład /24. Maska określa, która część adresu opisuje sieć, a która konkretny host. Dla 192.168.1.20/24 siecią jest zwykle 192.168.1.0, a hostem jedno urządzenie w tym zakresie. Brama domyślna to router, przez który system wysyła ruch poza lokalną sieć. W praktyce początkujący administrator powinien umieć odpowiedzieć na trzy pytania: jaki adres ma interfejs, jaka jest trasa domyślna i czy adres należy do sieci prywatnej. Prywatne zakresy IPv4 to 10.0.0.0/8, 172.16.0.0/12 oraz 192.168.0.0/16. Są używane w sieciach domowych, firmowych i laboratoryjnych, a do Internetu zwykle wychodzą przez NAT. Komenda ip addr pokazuje adresy przypisane do interfejsów, a ip route pokazuje trasy, w tym trasę domyślną oznaczoną słowem default.

2. Przykłady komend

ip addr

Pokazuje interfejsy sieciowe i przypisane do nich adresy IP.

$ ip addr
ip -4 addr

Pokazuje tylko adresy IPv4 skonfigurowane w systemie.

$ ip -4 addr
ip addr show dev eth0

Wyświetla adresy konkretnego interfejsu, jeśli taki interfejs istnieje.

$ ip addr show dev eth0
ip route

Pokazuje tablicę routingu, czyli decyzje systemu o wysyłaniu pakietów.

$ ip route
ip route show default

Pokazuje trasę domyślną używaną do ruchu poza lokalną sieć.

$ ip route show default
hostname -I

Wyświetla adresy IP przypisane do hosta w krótkiej formie.

$ hostname -I

3. Zadanie praktyczne

Na maszynie laboratoryjnej uruchom ip -4 addr i znajdź aktywny interfejs z adresem IPv4. Zapisz adres wraz z prefiksem, na przykład /24. Następnie wykonaj ip route i odszukaj wpis zaczynający się od default. Sprawdź, czy adres hosta należy do jednego z prywatnych zakresów IPv4. Na końcu porównaj wynik z hostname -I i opisz, który adres jest adresem hosta, a który wpis wskazuje bramę domyślną.

4. Typowe błędy

  • Mylenie adresu hosta z adresem całej sieci.
  • Pomijanie maski lub prefiksu CIDR przy analizie adresu.
  • Zakładanie, że każdy adres 192.168.x.x jest dostępny z Internetu.
  • Mylenie bramy domyślnej z adresem DNS.
  • Analizowanie tylko nazwy interfejsu bez sprawdzenia, czy ma adres IPv4.
  • Uznawanie braku trasy default za problem DNS zamiast problem routingu.

5. Podsumowanie

Adres IPv4 składa się z części sieci i części hosta, a granicę określa maska lub prefiks CIDR. Prywatne zakresy IPv4 to 10.0.0.0/8, 172.16.0.0/12 i 192.168.0.0/16. ip addr pokazuje adresy interfejsów, a ip route pokazuje trasy i bramę domyślną.

Flow nauki
  1. Teoria
  2. Przykład
  3. Ćwiczenie
  4. Quiz
  5. Praktyka
  6. Podsumowanie